_MoonlightLady_

• Delen

zondag, 26 april 2009 om 09:16

ongekunstelde antikunst
niks verwrongen, niks verdrongen

Gegroet vrienden, kennissen, fysiek aanwezigen en geestelijk afwezigen. Aan die laatste groepering wil ik nog even het volgende kwijt: wees maar weer aanwezig want het gaat zeer boeiend worden hoor. Uiteraard.
Want deze redevoering wordt niet door zomaar iemand gebracht. Neen. Ziehier wie hier voor u staat. Blond haar, blauwe ogen, arrogant, lieflijk, ironisch welliswaar. Dat is ze. Lynn Karoline Constantina Adriana Roos Maria Annelies Tanja Spillemaeckers. - Jaja, ik ken mijn namen van buiten. Hiervoor ook al. - Maar goed, nu krijg ik de indruk dat ik een foutje bega. Zowaar ik niet mezelf, maar jullie gunstig stemmen moet. Hoe doe ik dat? Hmmm... Hoe doe ik dat... Gohja, ik heb al wel een idee.
Kiliana, wouw, dat bloesje dat je aanhebt, dat is prachtig! En Sofie, nee maar, Sofie, wat heb jij een mooie lach. En Angélique, dat meen je niet. Die schoenen, die zijn formidabel. Fenomenaal. Fris. Fantastisch. Als in zo mooi als de fantasie maar toch echt. Prachtig.
Ziezo, dat hebben we dan ook alweer gehad. Nu kunnen we overgaan naar het ietwat boeiendere deel van de redevoering. Ik kom ter zake.
Vrienden, jullie hebben het al door. Zeker en vast, toen jullie er zelf een moesten schrijven. Een redevoering natuurlijk. Wat anders?
Het moet volgens de regels. Nee nee neen, geen ontkomen aan, het moet volgens de regels. Zowaar het een schoolopdracht is. Zowaar zomaar. Zomaar.
Want dan hebben we een inventio, erocusio, dispositio, memoria en actio.
En dan hebben we een exordium bestaande uit een aanspreking, een captatio benevolentiae. Een corpus, bestaande uit een propositio, een divisio - u hebt 'm door, dit is 'm - een refutatio, een narratio en een confirmatio. Als slot hebben we nog een peroratio. Het samenvatten dat uitmondt in een boeiende afsluiter. Echtwaar. Boeiend.
En dan heb je nog de spelling die juist moet zijn. Maar ik kan niet spellen, mensen. Ik ben dyslectisch. Ik bedoel maar, overlaatst definieerde ik op mijn toets van aardrijkskunde het woord dekolonisatie in plaats van delokalisatie.
Maar ben ik daarvoor een slecht schrijver? Omdat ik niet kan spellen. Omdat ik in feite in plaats van elke c een k wil schrijven omdat ik dat veel romantischer vind en omdat mijn lievelingstaal dat ook heeft.
Ben ik een slecht schrijver omdat ik meer dan 20 fouten maakte op het Moretusdictee - mijn broer maakte er meer dan 30 - en omdat Els, mijn leerkracht Nederlands in't 4e, beweerde dat dat nogmaals een bewijs is dat onze familie niet schrijven kan?
Maar de volgorde en de spelling is nog niet alles wat je moet kunnen doen verschijnen in je redevoering. Neen. Bovendien moet men ook nog is gebruik maken van goede argumenten en stijlfiguren. Dat eerste lijkt me vanzelfsprekend, maar dat tweede. Bestaat er nog iets meer vormelijks dan dat? Wat is er nu meer gekunsteld dan dat? Waarom ik niet word een woordjeskolektioneur der Nederlandse taal. Want ik bedoel maar, dan kan ik de woorden verzamelen, ze in een mooie vorm gieten, de oprechtheid verdrijven, en jullie naar mijn hand zetten. Toch? Maar wat heb ik dan bereikt? Wat oh Wat, heb ik dan bereikt. Zeg mij God, is dat de ars poëtica. Of is het tijd voor vernieuwing. Wordt het niet tijd dat er vernieuwing optreed. Komaan, zelfs de termen zijn nog in't Latijn. Zeg me niet dat dat niet oubollig is. Nee nee nee, ik geloof je toch niet. Het is oubollig. Meer dan dat. Ouderwets zelfs. Maar ja, blijkbaar helpt mijn pleidooi niet, ziehier, ik ben nog steeds vormelijk bezig. Vormelijk, ik veracht de term. Morgen ga ik hierom huilen, of binnen tien jaar.
Sorry, maar heel dat gedoe rond stijl vind ik ver overroepen. Het is cliché. Het doet me denken aan gisteren. Mijn bomma kwam binnengewandeld met een grote kaart omdat mijn overgrootmoeder binnekort 90 wordt en iedereen moet daar dan iets opschrijven. Je kent het fenomeen wel. Mijn moeder schreef het volgende: "Weten wat je voor elkaar bent en wat je raakt, is wat vriendschap zo bijzonder maakt!" Mijn God, meent ze dat nu. Moest ze niet psychotisch zijn, zou ik haar nek omwringen. Maar ok. Ik beheers mezelf, slenter alweer de kamer uit met de grootste frustratie.
Het probleem echter is dat die tekst - die mijn moeder natuurlijk niet zelf kon bedenken, maar overnam van een of ander kaartje - overal verschijnt. Die tekst verkoopt wel, maar mijn werken niet. Dat zou nog een goed argument zijn van de tegenpartij. "Lynn, maar als die teksten die jij zo cliché vindt zo goed verkopen en de jouwe niet, ja, dan wilt dat toch zeggen dat de meerderheid van de mensen dat beter vindt dan wat jij schrijft." En dan zeg ik: "Uiteraard, tegenpartij. Maar ik schrijf ook niet voor de meerderheid aan wie het niet gegund wordt om kunst te verstaan. Ik schrijf ten eerste voor mezelf. Ik vind het goed, is dat niet goed genoeg. Maar als er een mens hier op aarde is, die mijn werk ook goed vindt, wel, dan is het al meer dan de moeite waard geweest dat ik het opschreef. Daarbij, het kan me niet schelen wat de meerderheid denkt. De meerderheid zijn schapen! En bovendien heeft die meerderheid dan ook geen smaak!"
Een ander argument van de tegenpartij zou kunnen zijn: "Maar Lynn, waarom gebruikt gij zelfs dan zoveel stijlfiguren in uw werk." En dan kan ik zeggen: "Ah is dat zo? Oeps, da's perongeluk." Of dan kan ik zeggen: "Ah, maar da doe ik omdat ge dan een tegenstelling krijgt tussen de vorm en de inhoud en dat staat de inhoud op een of andere manier kracht bij." Of dan zeg ik: "Och joenge lozer, blijkbaar hebt ge mijn werk dan toch uitgelezen he, dus zo slecht zal't nie geweest zijn."
Tot slot wil ik nog even herhalen dat ik de regels die er zijn als het gaat over spreken en schrijven, niet altijd evengoed kan waarderen. Ze maken het schrijven demagogisch, gekunsteld, ouderwerts en cliché. En dan ben je een tekst aan het maken. Dan schrijf je niet meer.
En om af te sluiten heb ik voor jullie nog een mooi gedichtje. Want uiteindelijk schreef ik deze redevoering als promotie voor mijn nieuwste poëzie album: Ongekunstelde antikunst, niks verwrongen, niks verdrongen.

talent

Het mag niet helpen dat ik schrijf.
Want niet iedereen kan schrijven, en waarom zou ik dan meer recht krijgen dan een ander.
Ik wil wel dat het helpt, maar het mag niet helpen. Omdat het niet eerlijk zou zijn. Maar misschien helpt het wel om de boodschap verstaanbaar te maken. En de boodschap mag verstaanbaar zijn.

Misschien mag het wel helpen dat ik schrijf. Omdat het alleen maar de boodschap verstaanbaar maakt. Maar 't mag degene die niet kan schrijven, niet achteruit helpen, dat hij de boodschap niet verstaanbaar maken kan.

Maar wat dan, als het sowieso toch gebeurt.